अंतरीचा विठ्ठल ( अभंग )

 वारी : भक्तीचा चालता-बोलता सोहळा

              महाराष्ट्राच्या सांस्कृतिक परंपरेत वारी हे केवळ एक धार्मिक पर्व नाही...ती माणसाला माणसाशी आणि माणसाला स्वतःशी जोडणारी एक अद्भुत जीवनदृष्टी आहे. शतकानुशतके संत ज्ञानेश्वर, तुकाराम महाराज, नामदेव, एकनाथ आणि असंख्य वारकऱ्यांनी या परंपरेला आपल्या पावलांनी, अभंगांनी आणि निस्सीम भक्तीने समृद्ध केले आहे.

              वारी म्हणजे केवळ पंढरपूरकडे जाणारी वाट नव्हे...ती अहंकारापासून नम्रतेकडे, अस्वस्थतेपासून शांततेकडे आणि 'मी'पासून 'आपण'कडे नेणारा अंतर्मनाचा प्रवास आहे. या प्रवासात टाळ-मृदंगाचा नाद हा केवळ संगीत राहत नाही, तो नामस्मरणाचा श्वास बनतो. चंद्रभागेचे पाणी केवळ शरीराला स्पर्श करत नाही, तर मनावर साचलेली काळजी, दुःख आणि थकवा धुऊन काढते.

              विठ्ठल हा विटेवर उभा असलेला देव असला, तरी त्याची खरी भेट मंदिराच्या गाभाऱ्यात नव्हे, तर भक्ताच्या निर्मळ भावात घडते. म्हणूनच वारी संपते पंढरपुरात; पण विठ्ठलाचा प्रवास तेव्हाच सुरू होतो—अंतःकरणात.

             त्या अंतरी जागणाऱ्या विठ्ठलाला, त्या निरपेक्ष भक्तीला आणि त्या शांत ओढीला शब्दरूप देण्याचा हा एक अल्पसा प्रयत्न....

**********

अंतरीचा विठ्ठल 

​धावे मन आत्ता, पंढरीच्या राया |

विसरली वाट, ही संसाराची काया || १ ||

​टाळ-मृदंगाचा, नाद हा पैलतीरी |

पाउले नाचती, विठ्ठलाच्या दारी || २ ||

​चंद्रभागे वाळवंटी, सुखाचा हा पूर |

तुझ्या दर्शनाने, जाई दुःख दूर || ३ ||

​काय देऊ तुज, मी रे रंक गळा |

डोळ्यांतील पाणी, हाच माझा मळा || ४ ||

​वारीच्या प्रवासा, नाही अंत-पार |

तुझ्या पायी मिळे, मोक्षाचे रे द्वार || ५ ||

'​तेज' म्हणे आता, काही न मागावे |

विठ्ठलाच्या पायी, विरूनिया जावे || ६ ||

             - तेजश्री शिंदे ✍️